Nieuwsmedia over het ‘Chinese virus’

Coronavirus (CDC via Unsplash, CC0)
10 - 05 - 2020 ► 15:03



“De boodschap is voornamelijk: ‘De Chinese regering doet alles goed. De Amerikaanse regering doet alles verkeerd en de Europese regering moet nog veel te leren.’” Florian Schneider is een politiek wetenschapper aan de Universiteit Leiden die is gefocust op China. Hij doet veelal onderzoek naar Chinese media en voornamelijk hoe men beleid communiceert. 

Waarom duurde het zo lang voordat het coronavirus de media bereikte?

“Dat is een lastig verhaal. Er is een centrale regering en meerdere lokale regeringen, China is enorm groot. De lokale regering moet rapporteren wat er gebeurt in hun provincie. Wanneer er iets negatiefs gebeurt is dit een smet op de carrière van de lokale politici en dit zorgt voor enorme druk. Het rapporteren is voor controle maar zorgt er ook voor dat politici dingen achterhouden. Toen het virus werd ontdekt wilde de provincie het liever verdoezelen en het lokaal oplossen voordat iemand erachter kwam.”

Hoe berichten de Chinese media over het virus?

“Er zijn verschillende soorten media, zoals de staatsmedia en commerciële media. De staatsmedia rapporteren het officiële nieuws, dat is goedgekeurd door de regering en voldoet aan strikte propaganda en censuur. De berichten zijn patriottisch en positief, om de bevolking rustig te houden, hulpverleners worden bijvoorbeeld uitgebeeld als helden. De boodschap is voornamelijk: ‘De Chinese regering doet alles goed. De Amerikaanse regering doet alles verkeerd en de Europese regering moet nog veel te leren.’

De commerciële media zijn vaak ook van de staat maar zijn soms in staat onderzoeksjournalistiek uit te voeren. De vooral economische krant Caixin News rapporteerde in al vroeg in Wuhan en bekritiseerde hoe het crisismanagementteam te kort kwam. Dit is verrassend, want tijdens de SARS-uitbraak waren de berichten lang niet zo openlijk.”

Wat is het  verschil  met de manier waarop Westerse media over het virus berichten?

“In China mag je de lokale regering bekritiseren, dus Wuhan heeft niet goed gehandeld en de centrale regering gaat het oplossen. Er is kritische berichtgeving maar het stopt bij het bekritiseren van de centrale regering. De westerse berichtgeving heeft veelal kritiek op de aanpak van de Chinese regering. Er wordt vooral gefocust op negatief nieuws. Hierdoor worden Chinezen vaak boos van westers nieuws over China.”

Hoe kun je de Chinese media factchecken?

“Dit is wel lastig. Een voorbeeld is dat Chinese virologen beweren dat het virus niet uit Wuhan komt, maar ik zoek nog uit waarom zij dit denken. De Amerikaanse regering noemt corona ‘het Chinese virus’ en de Chinese staat beweert als tegenbeweging  dat het virus uit Amerika afkomstig is. Maar dit factchecken is praktisch onmogelijk. Voor factchecken in China zijn we afhankelijk van buitenlandse journalisten, maar zij worden nu uit het land gestuurd. Chinese journalisten worden vaak gecensureerd en kunnen niet openlijk berichten.”

Isabel Huisintveld



Geef een reactie

artikelen van Isabel Huisintveld:
Nieuwsmedia over het ‘Chinese virus’
Neanderthalers vlochten vezels tot draden