“Idee van verschillen in hersenhelften leidt eigen leven”

01 - 05 - 2014 ► 14:37



Wetenschapper of niet, bijna iedereen denkt het te weten: de linkerhersenhelft is goed in het analyseren van taal, terwijl de rechterhersenhelft vooral emoties waarneemt. Niets blijkt echter minder waar. Dit concludeerde Jurriaan Witteman in zijn promotieonderzoek aan de Universiteit Leiden naar hoe onze hersenen talige en emotionele spraakmelodie verwerken.

Hoe is de gedachte van de grote verschillen tussen de linker- en rechterhersenhelft ontstaan?

Ik denk dat het komt doordat het begrijpelijk is voor mensen. Men weet wat een hersenhelft is en kan dan andere dingen, zoals taal en emotie daaraan relateren. Dat idee is echter een totaal eigen leven gaan leiden. Als je op Google ‘hersenhelft’ intypt, krijg je hele verhalen over de rationele linkerhersenhelft en de creatieve rechterhersenhelft, terwijl de verschillen tussen de hersenhelften veel genuanceerder liggen.

Hoe heeft u het onderzoek uitgevoerd?

We hebben bij verschillende proefpersonen de hersenactiviteit gemeten met elektro-encefalografie (EEG). Ze kregen een kapje met elektroden op hun hoofd, terwijl ze naar spraak luisterden. Hierbij moesten ze zich de ene keer concentreren op de taal en de andere keer op de emotie van de spraak. Dankzij de elektroden konden we van verschillende delen van de hersenen de activiteit meten. Toen bleken die verschillen in activiteit tussen de verwerking van taal en emotie helemaal niet zo groot te zijn als vaak wordt gedacht.

Wat voegt dit onderzoek toe aan de wetenschap?

Er zijn wereldwijd al vaker onderzoeken naar verwerking van spraakmelodie gedaan, maar ons onderzoek is met 82 proefpersonen tot nu toe het grootste. Andere wetenschappers kunnen in hun eigen onderzoek dus voortbouwen op onze resultaten. Ze kunnen zich bijvoorbeeld focussen op andere onderdelen van spraakmelodie, omdat nu duidelijk is dat de verschillen tussen talige en emotionele waarneming ervan niet groot zijn.

Wat heeft de gewone burger aan de resultaten van dit onderzoek?

Als we beter snappen hoe spraakmelodie wordt verwerkt, snappen we het ook beter wanneer dat mis gaat. Bij bijvoorbeeld een hersenziekte als schizofrenie horen mensen stemmen in hun hoofd, dat zijn auditieve hallucinaties. Zij worden vaak boos toegesproken door die stemmen. Dat moet dus wel een stoornis in het netwerk van de hersenen zijn. Als we beter weten welk netwerk op welke manier spraakmelodie verwerkt, begrijpen we beter wat er mis gaat bij schizofrenie en kunnen we dus beter helpen.

Bovendien, als we beter snappen hoe de hersenen spraakmelodie waarnemen, kun je het ook een computer leren. Dan herkent je computer het als je treurig praat en kan hij automatisch een vrolijk muziekje gaan spelen. En als je voor een klantenservice in de telefonische wachtrij zit, hoort de computer wanneer je geïrriteerd raakt en word je misschien sneller geholpen.

Is het realistisch om dat op korte termijn te verwezenlijken?

Nee, want verschillende wetenschappers zijn er al 20 jaar mee bezig om computers emotionele spraakmelodie te leren herkennen, maar het is heel moeilijk. Ik denk wel dat dit onderzoek er aan bij kan dragen. Want onze hersenen zijn eigenlijk ook een soort complexe computer en die kunnen het ook.

Nicole Bokern



Geen reacties mogelijk.

artikelen van Nicole Bokern:
“Idee van verschillen in hersenhelften leidt eigen leven”
Hoe kinderen wetenschappers worden
Afweersysteem moeder bezorgt ongeboren baby hersenbloeding
Zwaartekracht nog nooit zo precies berekend