“Criminele vrienden moet je niet verbieden”

11 - 04 - 2012 ► 20:35



Verbied kinderen iets, en ze doen het toch. Dat geldt ook voor de omgang met verkeerde vrienden. Wetenschapper Loes Keijsers van de Universiteit Utrecht deed hier binnen de Onderzoeksgroep Adolescentie een studie naar. Ze ontdekte dat een ouderlijk verbod op verkeerde vrienden juist averechts werkt. De resultaten staan in het Amerikaanse tijdschrift Child Development.

Wat was de aanleiding voor dit onderzoek?
“In de wetenschap is er niet altijd een directe aanleiding voor onderzoek. Maar in ons geval begrijpen we niet waarom zo veel jongeren crimineel gedrag vertonen in de adolescentie. Ongeveer 70 procent van de jongeren begaat wel eens een strafbaar feit. Ze plegen bijvoorbeeld winkeldiefstal of zijn betrokken bij een gevecht of graffiti. Maar het is niet duidelijk waarom ze dat doen. En waarom sommige jongeren wel en andere niet? Dat delinquente vrienden een rol spelen weten we, maar de rol van ouders hierin is nog niet goed onderzocht. Kunnen zij het voorkomen door bijvoorbeeld vrienden te verbieden? Omdat het nog niet bekend was, heb ik dat onderzocht.”

Vond u de uitkomst verrassend?
“Ja, ik vond het zeker verrassend. Uit eerdere onderzoeken met maar één meting bleek dat er een verband was tussen het verbieden van vrienden door ouders en het hebben van meer delinquente vrienden. Dit gaf alleen nog geen duidelijk beeld van het verband. Leiden verkeerde vrienden tot meer verbod door ouders? Of gaan jongeren meer verkeerde vrienden opzoeken als ouders het verbieden?”

Wat is er anders aan uw onderzoek?
“De studie die ik gedaan heb, is de eerste die aantoont dat het verbieden van vrienden gemiddeld gezien eraan bijdraagt dat jongeren verkeerde vrienden juist gaan opzoeken. Op lange termijn zorgt dat er weer voor dat de jongeren zelf ook crimineler worden. Ondanks dat de effecten gemiddeld genomen klein zijn, zijn ze wel met een heel strikte methode getest en dus betrouwbaar.”

Is er echt een causaal verband aangetoond tussen het verbod op de omgang met verkeerde vrienden en crimineel gedrag?
“Nee, met sociaal-wetenschappelijk onderzoek als dit kun je bijna nooit causale verbanden aantonen. Dat kan alleen met heel strikte experimentele designs. Deze studie geeft aan in welke richting je de verbanden zou moeten zoeken.”

Uw artikel verschijnt in een Amerikaans tijdschrift. Zijn de Nederlandse onderzoeksresultaten ook geldig voor andere landen?
“Ja, waarschijnlijk zijn de onderliggende mechanismen voor alle westerse landen hetzelfde. De niveaus van criminaliteit zijn wel hoger in de Verenigde Staten, maar verder kan het net zo werken als in Nederland.”

Hebt u plannen voor vervolgonderzoek?
“Dit is slechts één studie uit een langlopend project. Dus we gaan de komende jaren door met onderzoek om jeugdcriminaliteit verder te begrijpen.”

Laura Kroet



Geen reacties mogelijk.

artikelen van Laura Kroet:
Hersenen herkennen taal ook na vijf maanden nog
“Criminele vrienden moet je niet verbieden”
Beurs moet vrouw voor wetenschap behouden
Filosofische zoektocht naar onze identiteit